Programa

PROGRAMA COMPLETO

Unitat 0: Endavant!
GRAMÀTICA
-Repàs dels continguts de nivells anteriors
LÈXIC
- Paraules que agraden en català
- Adjectius per descriure persones
FONÈTICA
- Pronunciació d’algunes paraules en català
CULTURA
- Imatges que es relacionen amb els Països Catalans

Unitat 1: De persones i d’animals
GRAMÀTICA
- Quantitatius: cada, tot, tothom, cap, res, ningú
-Subjuntiu en oracions subordinades: m'agrada que les persones tinguin...
-Oracions adjectives de relatiu: m'agraden les persones que riuen...
-Sufixos: diminutius i augmentatius
-Estructures: tots dos, cap dels dos, ni l'un ni l'altre, tant amb l'un com...
-Recurs expressiu: endavant; digues; digui, digui
LÈXIC
-Lèxic relacionat amb l'aprenentatge de llengües
-Adjectius per descriure maneres de ser
-Lèxic relacionat amb els animals
FONÈTICA
-Els sons [ʒ] [g/ɣ]
-Les combinacions güe, güi
CULTURA
- Les llengües a Catalunya

Unitat 2: El futur ja és aquí!
GRAMÀTICA
-Futur i futur perfet
-Pronom hi
-Estructures de probabilitat o possibilitat en futur: és possible que, és probable que, probablement, segurament,
potser
-Connectors: si, quan
-Expressions temporals: d'aquí a, l'any que ve...
-Recurs discursiu: ves a saber
LÈXIC
-Lèxic per predir el futur
-Lèxic relacionat amb la robòtica
-Lèxic per descriure un món futur
-Lèxic de fenòmens naturals
FONÈTICA
- Les paraules agudes
CULTURA
- Alexandre Deulofeu: l'historiador del futur

Unitat 3: Diverses vides, vides diverses
GRAMÀTICA
- Verbs amb preposicions: acostumar-se a, enamorar-se de, confiar en, barallar-se amb, interessar-se per...
- Pronom hi
- Imperfet d'indicatiu: riure, dir, caure, creure, seure, fer, dur...
- Estructures comparatives: hi ha tanta feina com...
- Connectors: de tota manera, tot i que, encara que...
- Recurs discursiu: de fet
LÈXIC
- Lèxic per a descriure un habitatge
- Lèxic per a parlar d'aspectes que s'enyoren
- Verbs: trobar a faltar, enyorar, enyorar-se
- Lèxic per a descriure un poble
FONÈTICA
- La síl·laba tònica de l'imperfet d'indicatiu
- Enllaços fònics
CULTURA
- Les colònies industrials

Unitat 4: Peces úniques
GRAMÀTICA
-Expressions d'hipòtesis i suposicions: potser, pot ser que, a veure si, i si...
-Per a què i per
-Quantitatius: gens, cap, res, una mica, poc, gaire, prou, massa
-Noms amb complement preposicional: rellotge de paret, sabates sense cordons...
-Recurs discursiu: òndia, apa
LÈXIC
-Lèxic per descriure objectes
-Noms d'objectes
-Sinònims de cosa
FONÈTICA
-El so [tʃ]
-L'entonació de frases interrogatives: que i què
CULTURA
- Els poemes objecte de Joan Brossa

 

BIBLIOGRAFIA


ALABADÍ, J. [et al.]. D’ací i d’allà: Oral A2. València: Tabarca Llibres, 2010.
BADIA, D.; PÉREZ, M. Camí de Ronda: 40 primeres classes de català. Vic: L’Àlber, 2015.
BASTONS, N. [et al.].Gramàtica pràctica del català. Barcelona: Teide, 2012.
BERNADÓ, X.; ESCARTÍN, M. ; PUJOL, A. Som-hi! Elemental 1, 2 i 3. Llengua catalana. Barcelona: Barcanova,
2019.
ESTEBAN, J. Català A2. Barcelona: Teide, 2019.
GUERRERO, I. [et al.]. Nou nivell elemental (1, 2 i 3): Curs de llengua catalana: Formació de persones adultes.
Barcelona: Castellnou, 2017.
INSTITUT D’ESTUDIS CATALANS. Gramàtica de la llengua catalana. Barcelona: Institut d’Estudis Catalans, 2016
INSTITUT D’ESTUDIS CATALANS. Ortografia catalana. Barcelona: Institut d’Estudis Catalans, 2017. (També
disponible en línia)
INSTITUT D’ESTUDIS CATALANS. Gramàtica essencial de la llengua catalana. Barcelona: Institut d’Estudis
Catalans, 2018. (També disponible en línia)
INSTITUT D’ESTUDIS CATALANS Gramàtica bàsica i d’ús de la llengua catalana. Barcelona: Institut d’Estudis
Catalans: 2019.
MAS, M. [et al.]. Veus: Curs de català: Nivell 3. Barcelona: Publicacions de l’Abadia de Montserrat, 2011.
MONEGAL, C. 156 activitats per a parlar en català. Vic: L’Àlber, 2003.
ROIG, N.; PADRÓS, M.; CAMPS, S. Passos 3: Nivell bàsic: Curs de català per a no catalanoparlants. Barcelona:
Octaedro, 2017.
RUAIX I VINYET, J. Català fàcil: Curs bàsic per a catalanoparlants. Barcelona: Claret, 2012.
VILAGRASA GRANDIA, A. A punt 3. Curs de català. Llibre de l’alumne. Barcelona: Publicacions de l’Abadia de
Montserrat, 2018.
VILAGRASA GRANDIA, A. A punt 3. Curs de català. Llibre d’exercicis. Barcelona: Publicacions de l’Abadia de
Montserrat, 2018.
CARRERA, J.; PONS, C.; SOLÀ, J. Els sons del català. http://www.ub.edu/sonscatala
Enxaneta.info. http://enxaneta.info/index.htm
CONSORCI PER A LA NORMALITZACIÓ LINGÜÍSTICA. Gramàtica. https://www.cpnl.cat/gramatica/
GENERALITAT DE CATALUNYA. Optimot Consultes lingüístiques.
https://aplicacions.llengua.gencat.cat/llc/AppJava/index.html
GENERALITAT DE CATALUNYA, INSTITUT RAMON LLULL I CONSORCI PER A LA NORMALITZACIÓ
LINGÜÍSTICA. Parla.cat. http://www.parla.cat
GRUP ENCICLOPÈDIA. DIDAC (Diccionari escolar). https://www.diccionari.cat/didac
INSTITUT D’ESTUDIS CATALANS. Diccionari de l’Institut d’Estudis Catalans. https://dlc.iec.cat/
INSTITUT D’ESTUDIS CATALANS. Ortografia catalana. Barcelona: Institut d’Estudis Catalans, 2017.
https://www.iec.cat/llengua/documents/ortografia_catalana_versio_digita…
INSTITUT D’ESTUDIS CATALANS. Gramàtica essencial de la llengua catalana. Barcelona: Institut d’Estudis
Catalans, 2018. https://geiec.iec.cat/


 

Programa

O curso tratará da crise do liberalismo no século XIX e emergência do neoliberalismo a partir dos esforços de dar resposta à instabilidade deste período. A abordagem se divide entre o caráter teórico e político-institucional desta crise, para apresentar o nascimento do neoliberalismo não como uma doutrina, nem como uma ideologia, mas como uma racionalidade política em sua concretude.

A primeira aula apresentará um quadro amplo de caracterização do liberalismo no século XIX. Serão abordadas tanto as práticas de um “governo frugal” quanto seu instrumento maior de intelecção, a saber, a Economia Política. Esta aula termina com a primeira apresentação da crise do liberalismo como a instabilidade ampla de um certo modo de vida.

A segunda aula do curso faz um recorte no interior da crise do liberalismo, para apresentar a desagregação da Economia Política tanto como decorrente, como também instigadora da instabilidade. Partindo da emergência da teoria econômica dos anos de 1870, esta aula ambiciona apresentar o processo que, paulatinamente, fez desaparecer a Economia Política permitindo a irrupção de uma nova Ciência Econômica.

No terceiro encontro, retorna-se ao caráter mais instável da crise do liberalismo para apresentar alguns discursos emergentes das décadas finais do século XIX, que buscavam se colocar como solução para a crise, mas que não foram capazes de ensejar um corpo institucional perene. Esta aula visa desenhar este cenário amplo de uma instabilidade política, institucional, ética e intelectual que se projetou para o início do século XX.

A aula final do curso será consagrada ao momento em que a instabilidade da crise do liberalismo começa a apresentar os contornos de sua resolução. O ponto central será o batismo da nascente racionalidade política do século XX como neoliberalismo por ocasião do Colóquio Lippmann realizado em 1938 em Paris.

Com este percurso será possível apresentar o contexto turbulento, de práticas erráticas e contingentes que permitiram a emergência da razão de governo que conduziu o século XX e chega nos nossos dias ensejando sua própria crise.

Bibliografia de apoio:

ASHTON, Rosemary. One hot summer: Dickens, Darwin, Disraeli, and the Great Stink of 1858. New Haven; London: Yale University Press, 2017.
AUDIER, Serge. Le colloque Lippmann : aux origines du « néo-libéralisme ». Lormont : Le Bord de l’eau, 2012.
DARDOT, Pierre ; LAVAL, Christian. La nouvelle raison du monde : essai sur la société néolibérale. Paris: La Découverte, 2010.
FOUCAULT, Michel. As palavras e as coisas: uma arqueologia das ciências humanas. Tradução: Salma Tannus Muchail. São Paulo: Martins Fontes, 2007.
FOUCAULT, Michel. Nascimento da biopolítica: Curso dado no Collège de France (1978-1979). Tradução: Eduardo Brandão. São Paulo: Martins Fontes. 2008.
GAUCHET, Marcel. La crise du libéralisme : 1880-1914 L’avènement de la démocratie II. Paris: Gallimard, 2007.
LAVAL, Christian. L'homme économique : essai sur les racines du néolibéralisme. Paris : Gallimard, 2007.
LEMKE, Thomas. Foucault, governamentalidade e crítica. Tradução: Mário Marino e Eduardo Altheman Camargo Santos. São Paulo: Politeia. 2017
L’HEUILLET, Hélène. Basse politique, haute police : une approche historique et philosophique de la police. Paris : Fayard, 2001.
SAMPAIO, Pedro Ivan Moreira de. O momento marginalista: uma arqueologia do pensamento econômico do século XIX. [Dissertação de Mestrado]. Disponível em: https://www.teses.usp.br/teses/disponiveis/8/8133/tde-09092019-170900/p….
SENELLART, Michel. As Artes de Governar. Tradução: Paulo Neves. Editora 34, São Paulo, 2006.
SLOBODIAN, Quinn. Globalists: the end of empire and the birth of neoliberalism. Cambridge, Massachusetts. Harvard University Press. 2018.

Programa

 
O curso proporciona aos alunos uma introdução à prática de tradução/versão de textos das áreas de economia e finanças, partindo de textos técnicos extraídos de publicações setoriais (publicados em jornais como The Economist, Carta Capital, Valor Econômico, Financial Times, Huffington Post e The New York Times), passando por documentos financeiros pessoais (Demonstração de Imposto de Renda ou Extratos Bancários), e finalizando com documentos oriundos de grandes empresas (Deliberação de Conselho Administrativo, Relatórios Financeiros, Demonstrações, Balanços etc). 
 
Conteúdo e programação de aulas: 
 
1a. Fontes de pesquisa: dicionários, glossários, corpora e recursos eletrônicos. A linguagem comercial e financeira – vocabulário específico. Praticando com textos jornalísticos na área financeira. 
1b. Prática de tradução de textos jornalísticos da área financeira. 
2a. Vocabulário nos extratos bancários/individual bank account statement. 
2b.Tradução e versão de extratos bancários/bank statemens. 
3a. Tipos de empresas Brasil vs USA – Contratos e Estatutos Sociais. 
3b. Panorama das traduções de contratos sociais. 
4a. Comparando o resumo da declaração do Imposto de Renda no Brasil e os formulários de “IRS” americanos. 
4b. Tradução/versão de comprovante de declaração de Imposto de Renda 
5a.Vocabulário em uma Deliberação de Conselho Diretor. Tradução / Tradução reversa – Deliberação de Conselho Diretor. 
5b. Iniciação a Relatórios Financeiros – vocabulário 
5b. Relatórios Financeiros – tradução e tradução reversa. 
6a. Demonstrações Financeiras – vocabulário e tradução. 
6b. Balanços – vocabulário e tradução. 
 
 
REFERÊNCIAS: 
 
BARBOSA, M. A. (1996) Dicionário, vocabulário, glossário: concepções. In: ALVES, I. M. (org.) A Constituição da normalização terminológica no Brasil. Cadernos de Terminologia. Vol. I. São Paulo: FFLCH/CITRAT. 
DUARTE, Ana Filipa Trindade. A Globalização e a Tradução de Textos Especializados: Caso Prático de Tradução de um Texto Económico-Financeiro. Dissertação, Mestrado em Tradução. Universidade Católica Portuguesa, 2014. 
NORD, Christiane, Text analysis in translation: theory, methodology, and didactic application of a model for translation-oriented text analysis, Amsterdão/Nova Iorque: Rodopi – 1991 p.149 
--------- , Translating as a Purposeful Activity, Reino Unido: St. Jerome Publishing. 1997. 
---------, “Loyalty and fidelity in specialized translation”, Tradução e Localização, 2004 p. 30-41. 
--------- . “Translating as a purposeful activity: a prospective approach”, article on an adapted version of a lecture with the same title held at the Koreanisches Institut of the University of Bonn, Germany, on 16 January, 2004. TRADTERM, 11, 2005, p. 15-28. 
PETCOVICI, Tania; CIORTEA, Raluca, Translation and transfer of European economic reality, Universitatea Tibiscus din Timisoara: Anale Seria Stiinte Economica, 2013 p. 215-222. 
 
 
DICIONÁRIOS E RECURSOS ELETRÔNICOS: 
 
LAW, Jonathan e John Smullen. A Dictionary of Finance and Banking. 4 rev. ed. Oxford and New York: Oxford University Press, 2008. 
CASTRO, Marcílio. Dicionário de Direito Economia e Contabilidade Inglês/Português Português/Inglês FORENSE – 2013. 
Terminologia/dicionários/glossários Financial Times lexicon, disponível em http://lexicon.ft.com/term?term=globalisation Glossário da crise financeira (Parlamento Europeu), disponível em http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//TEXT+IMPRES… Economic glossary, Tribunal de Contas, disponível em http://eca.europa.eu/portal/pls/portal/docs/1/1942215.PDF 
International Monetary Fund, página Web disponível em http://www.imf.org (acedido entre janeiro de 2013 e setembro de 2013) 
Fundo Monetário Internacional (2014), «How does the IMF ENcourage Greater Fiscal Transparency?», disponível em http://www.imf.org/external/np/exr/facts/fiscal.htm (acedido em 12 de fevereiro de 2013) 
 
Banco Central Europeu, «Orientação do Banco Central Europeu de 20 de Setembro de 2011 relativa aos instrumentos e procedimentos de política monetária do Eurosistema», disponível em http://eurlex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2011:331:0001… (acedido entre janeiro de 2013 e setembro de 2013) 
 
Série How to – AMCHAM – disponível em http://www.amcham.com.br/howto - acesso em 15 de maio de 2017.

 

Programa

1ª aula – “Espaço urbano e opressão”: introdução sobre a vida e a obra de Lima Barreto, seguida do enfoque à obra Recordações do escrivão Isaías Caminha.

2ª aula – “Paisagens urbanas e identificação íntima”: breve percurso em diferentes obras barretianas para demonstrar inter-relações entre personagens e/ou narradores com cenas e imagens da cidade, em particular no romance Vida e morte de M. J. Gonzaga de Sá.

3ª aula – “Espaço público privatizado”: enfoque a crônicas de Barreto nas quais se destacam críticas a distinções no espaço urbano que segmentam lugares de exclusão e de inclusão social, como demonstram as crônicas “Variações...” e “Bota-abaixo”.

4ª aula – “O subúrbio como centro do mundo”: reflexões sobre a profundidade da captação social, urbana e humana do subúrbio realizada pelo escritor, destacando, entre outras obras, o romance Clara dos Anjos.

Metodologia

O curso constituir-se-á de aulas expositivas sobre os quatro temas tratados em cada encontro, intercaladas por leituras de passagens-chave dos textos selecionados, seguidas por discussões com os participantes.

Bibliografia

ANTÔNIO, João. Lima Barreto, presença incômoda. Tribuna da Imprensa, Rio de Janeiro, p.1, 8 nov. 1994.
______. Lima Barreto, 70 anos de atualidade. O Liberal, Belém, 14 mar.1992.
______. O romancista com alma de bandido tímido. São Paulo: O Estado de S. Paulo, p. D4, 16 de março de 1996.
BARBOSA, Francisco. A vida de Lima Barreto. Rio de Janeiro: José Olympio, 1952.
BARRETO, Lima. Clara dos Anjos. São Paulo: Brasiliense, 1956.
______. Recordações do escrivão Isaías Caminha. São Paulo: Brasiliense, 1956.
______. Toda crônica: Lima Barreto. Apresentação e Notas: Beatriz Resende. Rio de Janeiro: Agir, 2004, vols. I (1890-1919) e II (1919-1922).
______. Vida e morte de M.J. Gonzaga de Sá. São Paulo: Brasiliense, 1956.
BOLLE, Willi. Fisiognomia da metrópole moderna. São Paulo: Edusp, 2000.
BOSI, A. História concisa da Literatura Brasileira. São Paulo: Cultrix, 1997.
CANDIDO. Antonio. Literatura e subdesenvolvimento. In: ______. A educação pela noite e outros ensaios. São Paulo: Ática, 1989.
PRADO, Antonio. Lima Barreto: o crítico e a crise. São Paulo: Martins Fontes, 1989.
RESENDE, Beatriz. Lima Barreto e o Rio de Janeiro em fragmentos. Rio de Janeiro: Editora UFRJ; Editora UNICAMP, 1993.
SCHWARCZ, Lilia. Lima Barreto: triste visionário. São Paulo: Companhia das Letras, 2017.
SEVCENKO, Nicolau. Lima Barreto e a ‘República dos Bruzundangas’. In: ______. Literatura como missão. São Paulo: Brasiliense, 1985.

Programa

- Introdução: noções de história, geografia e generalidades acerca da Armênia.
- A capital cultural armênia: Yerevan, nos seus 2800 anos. Arquitetura e Urbanismo.
- Artes armênias: seleção de artistas e obras. As casas-museu.
- A Literatura Armênia: características. Obras clássicas. A literatura moderna. Seleção de autores e obras.
- O universo cultural armênio na diáspora: a literatura armênia no mundo.
- Conclusões.

Ementas:

Aula 1: Apresentação de elementos essenciais da história, da geografia, da questão territorial, da língua, do alfabeto e demais generalidades da cultura armênia. Yerevan: a capital cultural armênia nos seus 2800 anos, seu traçado urbanístico, características arquitetônicas históricas (Clássica e Soviética). Alexander Tamanyan e sua obra.

Aula 2: O universo artístico armênio: a pintura, a escultura, a música. Martiros Sarian e obra. Hakob Kojoian e obra. Grigor Khanjiyan e obra. Ara Sargsyan e obra. Komitas e obras. Aram Khachaturian e obra. Arno Babajanian e obra. As casas-museu. Literatura armênia: características, definição. A literatura oral e a escrita. Estudos literários e fases de sua literatura. Os Cânticos de Goghten. David de Sasun. Saiat-Nova, Agatangelos, Mesrop Mashtots, Kutchak.

Aula 3: A Literatura Moderna Armênia. Seleção de autores e obras: Hovhannes Tumanian e Yeghishe Charents. A literatura na diáspora: Henry Verneil e William Saroyan. Leitura dirigida de trechos selecionados de alguns autores armênios, destacando as questões e análise do universo armênio ali tratado. O universo cultural armênio: conclusões.

Referência Bibliográficas:

ALÉM, Jean-Pierre. Armênia.
ANTUNES, Sérgio P. Introdução ao Universo Armênio. São Paulo: Sésamo, 2012.
DER NERSESSIAN, Sirarpie. Os armênios. Lisboa: Editorial, 1973.
KEROUZIAN, Yessai Ohannes. Yeghishé Tcharenz e a moderna literatura armênia. São Paulo: FFLSCH, 1972.
KEROUZIAN, Yessai Ohannes. A nova poesia armênia. Série Armênia, nº8. São Paulo: USP, 1970.
KHORENATSI, Moisés. História dos armênios. Tradução de Deize Crespim Pereira. São Paulo: Humanitas, 2012.
KUTCHAK, Nahapet. Kutchak: poemas da tradição oral trovadoresca da literatura armênia. Tradução de Deize Crespim Pereira. São Paulo: Humanitas, 2012.
SAPSEZIAN, Aharon. A literatura armênia. Rio de Janeiro: Paz & Terra, 1994.
SAPSEZIAN, Aharon. História da Armênia. São Paulo: Paz e Terra, 1988.

Programa

1. O judeu como estrangeiro: algumas reflexões
2. A situação dos judeus na Europa: séculos XIII a XVIII
3. A Inquisição Espanhola e a Inquisição Portuguesa: tipicidades, semelhanças e diferenças.
4. A cultura como perseguição: Autos de Fé, descrição, análise.
5. A constituição de Estados "puros" étnica e religiosamente. Os Estatutos de limpeza de sangue.
6. O marranismo e os cripto-judeus: transculturação.
7. A Diáspora Sefaradita: América Colonial e Europa. Conflitos inter-comunitários: toshavim/megorashim; sefaradim/ashkenazim.
8. Os judeus no Brasil colonial: a transferência do preconceito para o Brasil-Colônia
9. Um estudo de caso: os cristãos novos da Bahia
10. Desenvolvimento cultural dos judeus sob o domínio espanhol e lusitano.
 
Bibliografia
Berezin, R. (org): Caminhos do Povo Judeu. São Paulo: Vaad há'chinuch, 1975
Elazar, D. I. "Sefaradim y Ashkenazim: La Tradición Clásica y Romántica en el Judaísmo" em Merkaz Ierushalaim, N*2
Gendler, E.E. "Community" em Cohen, A.A. & Mendes-Flohr, P (eds). Contemporary Jewish Religious
Thought. London: Collier Macmillan Publishers, 1987.
Johnson, P. História dos Judeus, Rio de Janeiro: Imago Ed., 1995.
Kamen, H. A Inquisição Española. Rio de Janeiro: Editora Civilização Brasileira, 1966 (caps. 1, 2 e 3)
Malamat, A, Tadmor, H., Stern, M, Safrai, S., Bem-Sasson, H. H. & Ettinger, S. Historia del Pueblo Judío. Madrid: Alianza Editorial, 1988 (Volume II)
Novinsky, Anita. Cristãos Novos na Bahia. São Paulo: Editora Perspectiva, 1972
Novinsky, A. & Tucci Carneiro, M.A. Inquisição: Ensaios sobre Mentalidade, Heresias e Arte. São Paulo: EDUSP, 1992
Roth, C. La época europea, em Grandes Épocas e Ideas del Pueblo Judío. Buenos Aires: Editora Paidós, 1965.
Scholem, G. A Mística Judaica. São Paulo: Editora Perspectiva, 1972 (cap. 7)
Tucci Carneiro, M. L. Preconceito Racial no Brasil Colonia. São Paulo: Editora Brasiliense, 1983.

Programa


1. O que é a imprensa e como ela funciona

2. Como lidar com jornalistas

3. Como organizar respostas em entrevistas

4. Como estruturar e escrever um artigo para ser publicado em veículo da grande imprensa

Bibliografia

ANSELMO, Kevin. “How to avoid being misquoted by journalists”. LSE eprints. Disponível em: https://eprints.lse.ac.uk/70520/1/blogs.lse.ac.uk-Media%20Training%20fo….
BARCELLOS, Caco. Rota 66. São Paulo, Editora Globo, 1997.
CHAPARRO, Manuel Carlos. Pragmática do Jornalismo. São Paulo, Summus, 1994.
LIMA, Izaira. Manual de Media Training . Natal: Universidade Estadual do Rio Grande do Norte, [s.d.]. Disponível em: https://portal.uern.br/wp-content/uploads/2017/10/Manual-de-Media-Train….
MEDINA, Cremilda. Entrevista, o diálogo possível. São Paulo, Ática, 1986.
SCHUBERT, Charlotte. “Do I make myself clear? Media training for scientists”. Science, (2018). Disponível em: https://www.science.org/content/article/do-i-make-myself-clear-media-tr….

Programa

Aula 1: A construção da unidade territorial a partir do governo das províncias
Aula 2: Cartografia como instrumento de construção da nação
Aula 3: O Segundo Reinado e a expansão da fronteira interna brasileira.

Bibliografia:
BISSIGO, Diego Nunes. Um Estado de Visão: A cartografia na legibilidade do Brasil Império. 346 p. Tese (doutorado). UFSC - Programa de Pós-Graduação em História, Florianópolis, 2021.
BOTH, Amanda C. Administração provincial e governabilidade no império brasileiro: um estudo a partir do perfil de recrutamento e da comunicação política dos presidentes de província do Rio Grande do Sul (1845-1889). Tese (doutorado) - PUCRS, Porto Alegre, 2020.
CARVALHO, José Murilo de. A construção da ordem: a elite política imperial. Teatro de sombras: a política imperial. Rio de Janeiro: Civilização Brasileira, 2011.
COSTA, Wilma Peres. O Império do Brasil: dimensões de um enigma. Almanack Braziliense, Universidade de São Paulo, v. 01, n.01, p. 1-17, 2006.
DOLHNIKOFF, Miriam. O pacto imperial: origens do federalismo no Brasil do século XIX. São Paulo: Globo, 2005.
KANTOR, Iris. Os confins à vista nos mapas Brasil. Ciência e Cultura. [online]. 2022, vol.74, n.1, pp.1-10
KANTOR, Iris. Seeing the Nation through the Territory: some Historiographical Frameworks. e-Journal of Portugese History, v. 14, n. 1, p. 71- 85.
MATTOS, Ilmar Rohloff de. Construtores e Herdeiros: a trama dos interesses da construção da unidade política. Almanack Braziliense, São Paulo, p.8-26, 2005.
MORAES, Antonio Carlos Robert. O Sertão: um “outro” geográfico. Terra Brasilis [Online], 4 - 5 | 2003, posto online no dia 05 novembro 2012, consultado o 24 novembro 2024.
OLIVEIRA, Kelly Eleutério M. A Assembleia Legislativa de Minas Gerais e a formação do Estado Nacional brasileiro (1835- 1845). Tese (Doutorado em História) – Universidade Federal de Ouro Preto, Mariana, 2018.

Programa

In 2019 I taught a week-long Summer School seminar for the Faculdade de Filosofia, Letras e Ciências Humanas of the Universidade de São Paulo, 5-8 February 2019, focused on the comparative history of race relations in the US, South Africa, and Brazil.
 
This was a wonderful experience, and I was quite impressed with the students. However, I felt the course might have been overly broad, requiring me to provide too much background for too many cases (US, Brazil, SA) in such a short time.
 
For this Summer School, I would like to propose a more focused course on “The Black Liberation Movement in the USA.”
 
I have taught similar seminars in South Africa (Univ. of the Western Cape), China (Nankai U.), Italy (Univ. of Genoa), Serbia (Univ. of Belgrade), France (EHESS), and now, of Course, at USP. I believe I know how to make the material accessible to those whose first language is not English.
Rather than cover the material chronologically, over the course of the four days, this seminar will examine the history of the African-American struggle for freedom from four angles: the struggle from above (de cima), the struggle from below (de baixo), the international struggle (internacional), and the struggle over memory (memória).
 
Class I: Black Liberation from Above/ libertação negra de cima
How has the US government helped (or hindered) civil rights over time? What role have the courts, the military, the President, and the Congress played in advancing the cause of black freedom, and why? We will begin with the debate over Lincoln and emancipation during the Civil War, and continue through the 1960s.
 
Class II: Black Liberation from Below/ libertação negra a partir de baixo
This class will look at the actions of Black people themselves in advancing the cause of freedom, from emancipation through Black Power. What kind of organizational forms has the struggle in different periods taken? Who were its leaders and allies? What kind of tactics were feasible at different moments, including non-violence and violence? What were the goals—integration or Black nationalism—and why?
 
Class III: Black Liberation on the International Stage/ libertação negra no palco internacional
What kind of international influences and allies did the Black Liberation and civil rights struggles in the estados unidos draw on? How did international events—such as the anticolonial struggles in Africa, Asia and Latin America—impact civil rights struggles in the US? How did activists in the US understand their relationship to those struggles?
 
Class IV: The Struggle Over Memory in the Age of Obama and Trump/ A luta sobre a memória na era de Obama e Trump
Over the last decade, North Americans have grappled with the question of how to memorialize histories of racial conflict and trauma. From Confederate monuments, to civil rights museums, to memorials for victims of racial violence, the memory of the struggle for racial justice has become a terrain of conflict in the USA. This final class will explore those contested sites of memory.
 
I am quite excited about the opportunity to return to FFLCH and work again with the team at CCINT to make this curso a reality. I hope you are able to invite me again.

 

Programa

Aula 1. Sexualidade como tema de reflexão na antropologia

1.1 A “redescoberta” da sexualidade pela antropologia.
1.2 Sexualidade e hierarquias sexuais
1.3 Sexualidade, moralidades e política sexuais

Referências:

RUBIN, Gayle. Pensando o sexo. Pensando o sexo. In: _______ Políticas do sexo. São Paulo: Ubu Editora, 2017.

CARRARA, Sérgio. Moralidades, Racionalidades E Políticas Sexuais No Brasil Contemporâneo. Mana [online]. v. 21, n. 2, 2015.

VANCE, Carole S. A antropologia redescobre a sexualidade: um comentário teórico. Physis: Revista de Saúde Coletiva. V. 5, n. 1, 1995.


Aula 2: Trabalho de campo e sexualidade

2.1 Problematizando o fazer etnográfico no campo da sexualidade.
2.2 Implicações éticas do trabalho de campo com sexualidade.
2.3 Experimentações na narrativa etnográfica sobre sexualidade.

BARRETO, Victor Hugo Souza. Quando a pesquisa é o problema: o tabu no estudo das práticas sexuais. Cadernos de Campo (São Paulo - 1991), [S. l.], v. 26, n. 1, p. 270-293, 2018.

LANGARITA ADIEGO, Jose Antonio. On Sex in Fieldwork: Notes on the Methodology Involved in the Ethnographic Study of Anonymous Sex. Sexualities 22, no. 7–8, 2019.

LINO E SILVA, Moisés. Queer Sex Vignettes from a Brazilian Favela: An Ethnographic Striptease. Ethnography, v. 00, p. 1-17, 2014.

MORENO, Eva. Estupro Em Campo: Reflexões De Uma* Sobrevivente. Cadernos De Campo (São Paulo - 1991) 26 (1):235-65, 2018.


Aula 3. Raça e sexualidade

3.1 Racismo e sexismo na cultura Brasileira.
3.2 Sexualidade, raça e desejo.
3.3 Fantasia sexual em questão: Raça e imaginação histórica
3.4 Raça, sexualidade e nação.

Referências:

CORREA, Sílvio Marcus de Souza. “Gorilas” no imaginário colonial: fantasias sexuais em torno do liame entre o humano e o bestial, Anuário Antropológico, v.46 n.2 | -1, 36-65, 2021.

FANON, Franz. O homem de cor e a branca. In: _______. Pele Negra, Máscaras Brancas. Salvador:
Edufba, 2018, p. 69-82.

GONZALEZ, Lélia. Racismo e sexismo na cultura Brasileira. In: _______. Por um feminismo afro-latino-americano: ensaios, intervenções e diálogos. Rio de Janeiro: Zahar, 2020.

MOUTINHO, Laura. "Raça", sexualidade e gênero na construção da identidade nacional: uma comparação entre Brasil e África do Sul. Cadernos Pagu. n. 23, 2004.


Aula 4: Diversidade sexual e formas de habitar a cidade

4.1 Sexualidade, corpo e o espaço urbano.
4.2 Paisagens sexuais e realidades além dos grandes centros urbanos.

KULICK, Don. Introdução; A vida das Travestis em Contexto. In: _______. Travesti: prostituição, sexo, gênero e cultura no Brasil. Rio de Janeiro: Fiocruz, 2008.

MOUTINHO, Laura. Negociando com a adversidade: reflexões sobre "raça", (homos)sexualidade e desigualdade social no Rio de Janeiro. Revista Estudos Feministas [online]. v. 14, n. 1, 2006.

SIMÕES, Júlio Assis; FRANÇA, Isadora Lins; MACEDO, Marcio. Jeitos de corpo: cor/raça, gênero, sexualidade e sociabilidade juvenil no centro de São Paulo. Cad. Pagu, Campinas, n. 35, p. 37-78, 2010.

VARJÃO, João Victtor Gomes. Capítulo 1: Descortinando o andar junto. In: _______. Andando junto: Relacionalidade LGBTQ+ e o parentesco “passivo” na Companhia de Teatro Drama em Juazeiro da Bahia. Dissertação (Mestrado em Antropologia). Faculdade de Filosofia e Ciências Humanas da Universidade Federal da Bahia, 2020.


Aula 5: Práticas sexuais

5.1 Estudos sobre sexualidades diversas
5.2 Prazer, prática sexual e risco

BARRETO, Victor Hugo de Souza. Responsabilidade, consentimento e cuidado. Ética e moral nos limites da sexualidade. Sexualidad, Salud y Sociedad (Rio de Janeiro) [online]. 2020, n. 35 [Acessado 13 Junho 2021] , pp. 194-217. Disponível em: https://doi.org/10.1590/1984-6487.sess.2020.35.10.a. Epub 05 Out 2020. ISSN 1984-6487. https://doi.org/10.1590/1984-6487.sess.2020.35.10.a.

BARRETO, Victor Hugo de Souza. Pandemia, sexualidade e percepção do risco: algumas notas sobre quarentena e desejo. antropoLÓGICAS EPIDÊMICAS, v2a18, 2020. Disponível em: https://www.antropologicas-epidemicas.com.br/post/pandemia-sexualidade-…. Acessado em 13 de junho 2020.

DÍAZ-BENÍTEZ, María Elvira. Sexo com animais como prática extrema no pornô bizarro*. Cadernos Pagu n. 38, 2012.

OLIVEIRA, Thiago de Lima; e NASCIMENTO, Silvana de Souza. Corpo aberto, rua sem saída. Cartografia da pegação em João Pessoa. Sexualidad, Salud y Sociedad (Rio de Janeiro) [online], v. 00, n. 19, 2015.

PERLONGHER, Néstor. As transas; O negócio do desejo. In: _______. O negócio do michê: a prostituição viril. São Paulo: Fundação Perseu Abramo, 2008.